بار الکتریکی از کجا می اید
الكتریسیته
امروزه در اطراف ما، در منزل، محیط كار، خیابان های داخل شهر و . . . همیشه با وسیله هایی روبرو می شویم كه از انرژی الكتریكی استفاده می كنند. الكتریسیته در زندگی ما نقش بسیار مهمی را ایفا می كند. در این فصل الكتریسیته و كاربردهای آن را مورد بحث قرار می دهیم
بار الكتریكی
هر اتم از دو قسمت، شامل هسته و الكترون ها تشكیل می شود. الكترون ها حول هسته می چرخند و هسته كه فضای بسیار كوچكی از اتم را اشغال می كند، خود از ذره های ریزی به نام پروتون و نوترون تشكیل می شود. بار الكتریكی الكترون، منفی و بار الكتریكی پروتون، مثبت است. اندازه ی بار الكترون و پروتون مساوی است و فقط علامت آن ها متفاوت است
نوترون بار الكتریكی ندارد. هرگاه اتم در حالت عادی باشد، تعداد الكترون ها و پروتون های آن با هم مساوی است
هنگامی كه یك تیغه ی شیشه ای را با پارچه ی ابریشمی یا یك تیغه ی پلاستیكی را با پارچه ی پشمی مالش دهیم و به خرده های كاغذ نزدیك كنیم، مشاهده می كنیم كه خرده های كاغذ جذب این میله ها می شوند
بار الكتریكی در اجسام باردار
وقتی دو جسم را به هم مالش می دهیم، تعدادی الكترون از یك جسم به جسم دیگر منتقل می شود. درنتیجه، جسمی كه الكترون دریافت می كند، تعداد الكترون هایش افزایش می یابد و بار الكتریكی آن جسم منفی می شود. همچنین جسمی كه الكترون از دست می دهد، تعداد الكترون هایش كاهش می یابد و بار الكتریكی آن جسم مثبت می شود
یك تیغه ی شیشه ای را با پارچه ی ابریشمی مالش می دهیم و به وسیله ی نخ خشك آن را از گرانیگاه آویزان می كنیم. تیغه ی شیشه ای دیگری را با
پارچه ی ابریشمی مالش داده و به تیغه ی آویخته نزدیك می كنیم. مشاهده می كنیم، تیغه ی آویخته دور می شود
اگر همین اعمال را با دو تیغه ی پلاستیكی كه با پارچه ی پشمی مالش داده شده اند، انجام دهیم، نتیجه ی یكسانی حاصل می شود
اما اگر آزمایش را با یك تیغه ی شیشه ای كه با پارچه ی ابریشمی باردار شده است و یك تیغه ی پلاستیكی كه با پارچه پشمی مالش داده شده است، انجام دهیم. تیغه ی آویخته به تیغه ای كه در دست ما است نزدیك می شود
این آزمایشها نشان می دهند، دو تیغه ی باردار با بارهای هم نوع یك دیگر را می ربایند و دو تیغه ی باردار با بارهای غیرهم نوع یك دیگر را می رانند
وقتی یك بادكنك را با پارچه ی پشمی مالش می دهیم و آن را به دیوار نزدیك می كنیم، باد كنك به دیوار می چسبد
هرگاه یك شانه ی پلاستیكی را با پارچه ی پشمی مالش دهیم و آن را به آبی كه از یك شیر آب جریان دارد، نزدیك كنیم، مشاهده می شود كه آب به طرف شانه كشیده می شود
اگر با یك پارچه ی خشك، شیشه ی تلویزیون را تمیز كنیم، جرقه هایی را مشاهده می كنیم
با انجام این آزمایش ها و آزمایش های مشابه می توانیم نتیجه بگیریم
جسم ها دارای دو نوع بار الكتریكی، بار الكتریكی مثبت و بار الكتریكی منفی هستند
بین بارهای الكتریكی هم نوع ، رانش و بین بارهای الكتریكی ناهم نوع ربایش وجود دارد
جسم های باردار بر روی جسم های بدون بار نیز اثر می گذارند